B"H

PARSZA WAJASZEW 

 

Fragment Tory w skrócie: Józef opowiada swoim braciom o swoich wielkich marzeniach, co wzbudza ich zazdrość. W efekcie zostaje sprzedany w niewolę panu z Egiptu. Za sprzeniewierzenie się żonie swojego pana, Józef trafia do więzienia, gdzie dokonuje interpretacji snu o kucharzu i piekarzu Faraona. Wiele miejsca poświęcono również historii Judy i Tamar.

 

D yplomacja oparta na wierze

Refleksja ze szczytu Annapolis

Wyobraźcie sobie taką oto sytuację: wzywacie hydraulika do zatkanego kranu. Ten przyjeżdża, kładzie na podłodze skrzynkę z narzędziami, otwiera ją i wyciąga stetoskop i skalpel. Albo w drugą stronę: trafiacie na ostry dyżur ze złamaną nogą, a tu lekarz podchodzi do was z kluczem francuskim i przetykaczem…

Każde narzędzie powstało w celu wykonywania konkretnych zadań, a społeczeństwo ufa, iż narzędziami tymi posługują się wyszkoleni w tym celu profesjonaliści.

Prawda ta ma również zastosowanie do przywództwa.

Zadaniem przywódców duchowych i kapłanów jest wzbudzać w nas wiarę. Zohar nazywa Mojżesza raya mehemna, “wiernym pasterzem”, ale można miano to również przetłumaczyć na „pasterza wiary” – na taki tytuł zasłużył sobie, ponieważ zaszczepił w swoich pobratymcach wiarę w B-ga. Takich koncepcji jak B-g, wrodzona dobroć człowieka i Opatrzność nie można ogarnąć rozumem. Ale nasz naród przetrwał tysiąclecia dzięki wysiłkom tytanów duchowych, którzy nie ustawali w podtrzymywaniu i pielęgnacji naszej wiary.

Oczywiście przywódców politycznych cechują zupełnie inne zalety. Ich rządy oparte są o wyliczenia, doświadczenia poprzedników, nierzadko w nieprzyjemnych realiach. Oparcie własnych sądów o przesłanki oparte na wierze byłoby naruszeniem obowiązków stanowiska wobec narodów. Wyobraźmy sobie, że w obliczu nadciągającej katastrofy, pędzącego ku miastu huraganu, rząd, zamiast planu ewakuacji zaleca mieszkańcom modlitwę i nadzieję…

Tymczasem, ludzie zajmujący się kwestią polityki na zaognionej linii Izrael-Palestyna zdają się niezłomnie brać pod uwagę zdanie rabinów.

Oto mój pogląd na te fakty: trzydzieści lat ustępstw i podchodów pod rozejm czynionych po stronie Izraela nie uspokoiły jego wrogów, nie przyniosły też pokoju i poczucia bezpieczeństwa. Udało się jedynie doprowadzić do sytuacji odwrotnej. Do chwili obecnej, wszelkie próby paktowania, bolesne ustępstwa nie doprowadziły nas nawet w okolicę pokoju. Od momentu podpisania „wiekopomnych” Porozumień z Oslo w roku 1993, tysiące Żydów zginęło z rąk palestyńskich terrorystów. Wycofanie sił z Południowego Libanu i Gazy otworzyły drogę atakom rakietowym na Aszkelon, Haifę i Safed. Gaza to teraz siedlisko radykalnego terroryzmu, a na Izrael codziennie spada grad pocisków rakietowych.

Rozejmy i zawieszenia broni były wielokrotnie wykorzystywane przez wroga jako sposób na zdobycie czasu potrzebnego na odbudowanie sił i dozbrojenie się. Rozmowy i szczyty uczyniły naszych wrogów jeszcze śmielszymi i pewniejszymi siebie, ponieważ dały im poczucie naszej słabości i chęci do układania się.

Czym zatem kierują się przywódcy Izraela na swojej drodze ustępstw, skoro nie istnieniem przesłanek logicznych? Alternatywą dla logiki jest wiara. Wiara w to, iż istnieje jakiś sposób na to, aby przekonać do zostawienia nas w spokoju tych, którzy przy każdej nadarzającej się po temu sposobności wyrażają swoją chęć do starcia Izraela z mapy świata. Wiara w to, że choć żądali obszaru całego naszego państwa, zadowolą się daniem palca (autonomia, kawałki ziem). Wiara w to, że ciągnący się od stuleci antysemityzm uda się zatrzymać. A z samej już definicji wiary wynika, że wiary nie można kwestionować lub okazywać jej dezaprobaty.

Często spotykam się z pytaniem: “Dlaczego osoby duchowne zabierają głos w sprawach politycznych, w których nie są ekspertami?” Ale może pytanie powinno brzmieć inaczej: „Dlaczego politycy tak mocno zaangażowali się w kwestie wiary – czy nie powinni pozostawić tego osobom duchownym?”

   ••••••••••••••••   

W szystko, czego chcielibyście się dowiedzieć o…

CHANUCE

W Erze Drugiej Świątyni, królowie greccy wydali wiele dekretów skierowanych przeciwko Żydom, które miały na celu obalić ich religię i odciąć ich od Tory i micw. Wtargnęli do Świątyni, wybili dziury w jej ścianach, zbezcześcili to, co było czyste. Żydzi bardzo to odczuli. Tak było dopóty, dopóki B-g ich ojców nie zlitował się i nie wybawił ich z rąk Greków. Dzieci Hasmonean, Wielcy Kapłani zgładzili wrogów, wydarli z ich rąk Żydów, wyłonili spośród Kohenów króla i wolność została oddana Żydom na dwa stulecia – do zniszczenia Drugiej Świątyni.

Gdy Żydzi zwyciężyli Greków – 25 dnia miesiąca Kislev – wkroczyli do Sanktuarium, aby znaleźć tam tylko jeden słój czystej oliwy, co wystarczało na podtrzymanie ognia w świeczniku (menorze) przez tylko jeden dzień. Ale świece paliły się przez dni osiem, a w tym czasie udało się już zebrać oliwki i wycisnąć z nich olej na czas następny.

Dlatego mędrcy należący do tego pokolenia ustalili, iż osiem dni następujących po 25 dniu miesiąca Kislev będzie okresem radości i miłości do B-ga. Każdej nocy zapalamy zatem światła przy drzwiach domostw, aby upamiętnić cud. Dni te nazywamy „Chanukah”.

(Maimonides, Prawa Chanuki 3:1-3)

 

Menora

Kiedy: Menora istnieje po to, aby rozświetlić mroki nocy. Swoimi mieczami Makabeusze odpędzili mrok przyniesiony przez Greków. My rozpędzamy ciemności zapalając świece.

Gdzie: Menora powinna cieszyć się możliwie największą widocznością. Jesteśmy wdzięczni za cuda Chanukowe i chcemy o nich informować wszystkich!

Jak: Nie wszystkie świece w taki sam sposób mówią o cudach Chanuki.

Kto: Płeć osoby przy zapalaniu menory nie ma znaczenia. Kobiety są zazwyczaj wyłaczone z czynności, których dokonywać należy o określonym czasie, ale istnieje kilka wyjątków, a Chanuka jest jednym z nich.

Talmud wyjaśnia, że istotną rolę w zwycięstwie Makabeuszy odegrała odwaga pewnej kobiety, zatem kobiety cieszą się takimi samymi prawami w Chanukę co mężczyźni.

[Z racji na szczególną rolę kobiet w cudzie Chanukowym, tym razem uprawnione są one do powstrzymania się od prac domowych, takich jak pranie, czy szycie na czas palenia się świec.]

Słowo Chanuka jest w języku hebrajskim powiązane ze słowem chinuch, który oznacza kształcenie. Niektórzy rodzice sami zapalają tylko pierwszą świecę na menorze, a pozostałe zapalają ich dzieci. W innych domach dzieci zapalają swoje menory. W każdym razie należy uwzględnić dzieci w przestrzeganiu obyczajów Chanukowych. W ten sposób przekazujemy światło Chanuki przyszłym pokoleniom.

Modlitwy

Każdego dnia Chanuki składamy B-gu podziękowanie recytując podczas nabożeństwa porannego pełny Hallel . Dodatkowo podczas odmawiania Amidy i modlitwy po posiłkach dokładamy modlitwę dziękczynną, V'al Hanissim.

Na Chanukę czytamy fragmenty Tory poświęcone ofiarom złożonym na Tabernakulum przez dwunastu przywódców plemiennych (Ks. Liczb 7:1-8:4). Więcej na ten temat znajduje się w „Banałach niebanalnych” poniżej. Przez pierwszych siedem dni czytamy o ofiarach i darach złożonych przez pierwszych siedmiu przywódców. Ósmego dnia czytamy o darach złożonych przez pozostałych pięciu przywódców i przechodzimy dalej, do opisu B-skiego nakazu dla Aarona dotyczącego rozpalenia menory w Tabernakulum.

Przykazanie to stanowi odwołanie do Makabeuszy, którzy byli kapłanami – potomkami Aarona i dbali zawsze o zapalenie menory w Świątyni i w każdym żydowskim domu co roku, w święto Chanuki.

 

Nie zapominajcie o kuchni Chanukowej – latkes, pączkach i potrawach nabiałowych. Dzieci nie wybaczą wam nigdy, jeżeli zapomnicie o gelt! O tych sprawach, jeżeli B-g pozwoli, porozmawiamy za tydzień.

 

   ••••••••••••••••   

B anały niebanalne

Chociaż święto Chanuka, “Święto Świateł” to instytucja rabiniczna, ustanowiona kilka stuleci od momentu „publikacji” Pisma, istnieje do niego wiele odniesień w Torze.

Jedno z nich brzmi: Chanuka odbywa się 25 dnia miesiąca Kislev. 25 słowo w Torze brzmi: „światło”.

 

   ••••••••••••••••   

Z przymrużeniem oka…

W szkolnej stołówce dzieci ustawiły się w kolejce po jedzenie. Pierwszy artykuł spożywczy na stole to ułożone w pojemniku jabłka. Nauczyciel umieścił nań kartkę: „Weźcie sobie tylko JEDNO. B-g na Was patrzy.”

U drugiego końca stołu ustawiono kosz pełen ciasteczek czekoladowych. Na wierzchu dziecko szybko umieściło kartkę: „Bierzcie, ile chcecie – B-g pilnuje jabłek.”